Heimspeki Archives - Page 2 of 2

Gangandi bergmálshellar

Því dýpra sem maður flytur inn í eigin bergmálshelli því ólíklegri er maður til að geta átt samræður við einhvern annan en sjálfan sig, og því sannfærðari sem maður er um eigin sjónarmið því líklegri er maður til að afgreiða skoðanir sem stangast á við manns eigin sem „rangar skoðanir“ og fólkið sem leggur þær fram sem „vont fólk“.

By Erna Mist 16/09/2023Gagnrýnin hugsun, Heimspeki, Tjáningarfrelsi, Uncategorized

Gagnrýnin hugsun Heimspeki Tjáningarfrelsi

Rökhugsun, réttlæting, hugrekki og ótti

Í stað þess að nota réttlætingarrök til að sannfæra aðra um fyrirframgefna niðurstöðu snýst raunveruleg rökhugsun um að ögra sérhverri fyrirfram gefinni hugmynd, hverri forsendu, sérhverju orsakasambandi. Hún snýst um að þora að að ögra okkar eigin djúpstæðu sýn á heiminn. Til þess verðum við að sigrast á óttanum. Og til að sigrast á óttanum þurfum við hugrekki til að velja rökhugsun frekar en réttlætingu.

By Þorsteinn Siglaugsson 31/08/2023Gagnrýnin hugsun, Heimspeki, Tjáningarfrelsi

Gagnrýnin hugsun Heimspeki Útilokunarmenning

Hvað er vekni?

Meðal gallanna má telja afneitun á náttúrulegu eðli mannsins sem dýrategundar með hlutlægt tilfinninga- og siðferðislíf sem býður sjálfdæmishyggju birginn. Ýmsir óttast einnig ósættanleikann sem skautunarmenningin virðist bera í sér og kvíðann og gremjuna sem hún vekur upp, ekki síst á samfélagsmiðlum sem fitna eins og púki á fjósbita við hvert nýtt samfélagslegt kvíðakast.

By Kristján Kristjánsson 26/08/2023Gagnrýnin hugsun, Heimspeki, Útilokunarmenning

Gagnrýnin hugsun Heimspeki Mannkynssaga Menning

Kundera og mikilvægi fáfengileikans

1984 Orwells er léleg skáldsaga, segir Kundera í áttunda hluta ritgerðasafnsins Svikin við erfðaskrárnar. Hún er tilraun til að færa pólitík í búning skáldsögu og slíkar tilraunir misheppnast. En auk þess eru áhrif hennar slæm, segir Kundera, því hún þynnir raunveruleikann "út í hráa pólitík." Lífið er þynnt út í pólitík og pólitíkin út í áróður og verður þannig "hluti af hugsunarhætti alræðisins, hugsunarhætti áróðursins, þrátt fyrir góðan ásetning."

By Þorsteinn Siglaugsson 22/07/2023Gagnrýnin hugsun, Heimspeki, Mannkynssaga, Menning

Efahyggja Gagnrýnin hugsun Heimspeki Mannkynssaga Mannréttindi

Endalok sögunnar? Endalok samfélagsins?

„Það er ekkert til sem heitir samfélag“ sagði Margrét Thatcher fyrrum forsætisráðherra Bretlands í viðtali árið 1987. Aðeins einstaklingar eru til, fjölskyldur eru til. „Það er til nokkuð sem heitir samfélag“ sagði annar breskur forsætisráðherra, Boris Johnson, í ávarpi í mars 2020 þar sem hann hafði einangrað sig í neðanjarðarbyrgi. „Ég held að kórónuveirukreppan hafi…

By Þorsteinn Siglaugsson 13/07/2023Efahyggja, Gagnrýnin hugsun, Heimspeki, Mannkynssaga, Mannréttindi

Efahyggja Gagnrýnin hugsun Heimspeki Skoðanafrelsi

Ertu hestur?

Hvað ertu? Kona? Karl? Kisa? Grís? 6 ára stelpa? Ertu kannski hestur? Eða tunglið? Þetta hljómar mögulega eins og háð, en er það ekki. Þú ert auðvitað kona eða karl, nema að vera í agnarsmáu hlutmengi um núll komma núll núll eitthvað prósent fólks sem er raunverulega með líkama eins kyns en að öllu öðru…

By Geir Ágústsson 24/06/2023Efahyggja, Gagnrýnin hugsun, Heimspeki, Skoðanafrelsi

Fjölmiðlar Heimspeki Kórónuveirufaraldurinn Lýðheilsa

Verður samfélagið einangrun og ótta að bráð?

Um helgina sem leið stóðu samtökin Málfrelsi fyrir fundi undir yfirskriftinni “Ótti og einangrun”. Þar kynnti rithöfundurinn Laura Dodsworth efni metsölubókar sinnar A State of Fear sem fjallar um það hvernig bresk yfirvöld beittu hræðsluáróðri til að fá almenning til að fylgja sóttvarnarreglum. Vísar hún t.a.m. í skýrslu stjórnvalda er segir: “A substantial number of…

By Erling Óskar Kristjánsson 18/04/2023Fjölmiðlar, Heimspeki, Kórónuveirufaraldurinn, Lýðheilsa

Efahyggja Heimspeki Tjáningarfrelsi

Toby Young á fundi Málfrelsis

Vandinn við rökfærslu Pascals er í rauninn sá að ekkert liggur fyrir um líkurnar á tilvist guðs og réttmæti kenninga biblíunnar. Og með svipuðum hætti er vandinn við ofsafengin viðbrögð við farsótt, ýktar aðgerðir gegn loftslagsbreytingum og taugaveiklun gagnvart "rangupplýsingum" sá að tengslin milli líkinda og alvarleika glatast. Mjög afdrifaríkur atburður, sem nánast engar líkur eru á að eiga sér stað, og er jafnvel bara hreinn hugarburður, virðist stundum réttlæta, í huga fólks, gríðarlega skaðlegar aðgerðir til að reyna að stemma stigu við atburðinum.

By Þorsteinn Siglaugsson 21/01/2023Efahyggja, Heimspeki, Tjáningarfrelsi

Heimspeki Mannréttindi Tjáningarfrelsi

Um forræðismanneskjuna

Fyrsta boðorðið er: Hugsaðu ætíð sjálfur! Þ.e.a.s., aldrei látast skilja eitthvað sem þú skilur ekki í raun og aldrei þykjast vera sammála einhverju sem þú ert ekki sammála eða skilur ekki. Þú verð í einu og öllu ábyrgð á öllu því sem á sér stað þar sem þú ert hverju sinni.

By Aðsent/Endurbirt 07/01/2023Heimspeki, Mannréttindi, Tjáningarfrelsi

Heimspeki Lýðheilsa Tjáningarfrelsi

Hversu langt verður bataferlið?

Nýlega var ég spurður að því í útvarpsviðtali hvers vegna ég teldi viðbrögðin við kórónuveirunni hafa verið jafn öfgafull og raun bar vitni. Ég sagði að mín besta ágiskun væri fjöldamóðursýki líkt og Mattias Desmet hefur getið sér til um. Skiljanlega spurði fréttamaðurinn þá hversu líklegt það væri í raun og veru að meira og minna allur heimurinn yrði slíku að bráð; fyrir henni…

By Þorsteinn Siglaugsson 27/12/2022Heimspeki, Lýðheilsa, Tjáningarfrelsi

Heimspeki Lýðheilsa Lýðræði Tjáningarfrelsi Útilokunarmenning

“Woke” – hugmyndafræði í þjónustu fasisma?

„Woke“ hugmyndafræðin sem látið er líta út fyrir að snúist um menningarlegt andóf hinna jaðarsettu og kúguðu er nú orðin opinber hugmyndafræði líföryggisríkisins, sem á grunni hennar réttlætir stöðugt eftirlit, ritskoðun og æ öflugri stýringu ríkisvaldsins á líffræðilegri tilveru okkar, segir Elmer.

By Þorsteinn Siglaugsson 14/12/2022Heimspeki, Lýðheilsa, Lýðræði, Tjáningarfrelsi, Útilokunarmenning

Heimspeki Tjáningarfrelsi Útilokunarmenning

Útilokun Tsjaíkovskís

Ég er að hlusta á gamla hljómplötu, flutning Berlínarfílharmóníunnar frá 1985 á „1812“ forleik Tsjaíkovskís. Upptakan er gerð tæpum 40 árum fyrir innrás Rússa í Úkraínu, næstum 40 árum eftir umsátur Þjóðverja um Leníngrad; Berlínarmúrinn klýfur borgina og fall hans ekki í sjónmáli; hápunktur Kalda stríðsins. Stórkostleg rússnesk tónlist, samin til minningar um enn eitt…

By Þorsteinn Siglaugsson 11/05/2022Heimspeki, Tjáningarfrelsi, Útilokunarmenning